Τι προβλέπει ο νόμος για τη διακίνηση ναρκωτικών
Του Αθανάσιου Μόλαρη*
Ο θάνατος μιας 20χρονης κοπέλας στη Θεσσαλονίκη, έπειτα από χρήση MDMA σε χώρο διασκέδασης, επαναφέρει με τον πιο οδυνηρό τρόπο ένα ζήτημα που δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια συνηθισμένη είδηση της επικαιρότητας. Πίσω από κάθε τέτοια τραγωδία βρίσκονται ανθρώπινες ζωές, οικογένειες που δοκιμάζονται και μια κοινωνία που οφείλει να αναρωτηθεί κατά πόσο προστατεύει αποτελεσματικά τη νέα γενιά από τους κινδύνους των ναρκωτικών.
Η χρήση ναρκωτικών συχνά παρουσιάζεται, ιδίως στους νεότερους, ως μια περιστασιακή επιλογή, μια εμπειρία χωρίς σοβαρές συνέπειες ή ένα στοιχείο της νυχτερινής διασκέδασης. Η πραγματικότητα, όμως, είναι εντελώς διαφορετική. Ο χρήστης δεν γνωρίζει πάντοτε τη σύσταση, την καθαρότητα ή την πραγματική περιεκτικότητα της ουσίας που καταναλώνει. Το MDMA, όπως και άλλες συνθετικές ουσίες, μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές, ακόμη και να αποβεί θανατηφόρο.
Τι προβλέπει ο νόμος για τους διακινητές
Ο Ν. 4139/2013, που ρυθμίζει τα ζητήματα των εξαρτησιογόνων ουσιών, αντιμετωπίζει τη διακίνηση ως ιδιαίτερα σοβαρό ποινικό αδίκημα. Σύμφωνα με το άρθρο 20, η παράνομη διακίνηση τιμωρείται καταρχήν με κάθειρξη τουλάχιστον οκτώ ετών και χρηματική ποινή έως 300.000 ευρώ. Στην έννοια της διακίνησης δεν περιλαμβάνεται μόνο η πώληση, αλλά και η προσφορά, η παράδοση, η μεταφορά, η αποθήκευση και άλλες πράξεις που συμβάλλουν στην κυκλοφορία των ναρκωτικών.
Η ποινική ευθύνη, ωστόσο, δεν περιορίζεται μόνο σε εκείνον που προχωρά στην πώληση ή παράδοση μιας ουσίας. Το άρθρο 24 του ίδιου νόμου προβλέπει κυρώσεις και για όποιον παρακινεί ή προκαλεί άλλον στην παράνομη χρήση ναρκωτικών, διαφημίζει τη χρήση τους ή παρέχει πληροφορίες για την κατασκευή ή την προμήθειά τους με σκοπό τη διάδοσή τους, καθώς και για όποιον προσφέρεται να διακινήσει ναρκωτικά. Για τις πράξεις αυτές προβλέπεται, καταρχήν, φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών και χρηματική ποινή από 500 έως 50.000 ευρώ, ενώ, εάν τελούνται κατ’ επάγγελμα ή με σκοπό το κέρδος, προβλέπεται κάθειρξη έως δέκα έτη. Η διάταξη αυτή αναδεικνύει ότι η διάδοση της χρήσης και η προσφορά συμμετοχής στη διακίνηση δεν αντιμετωπίζονται από τον νόμο ως αμελητέες συμπεριφορές.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το άρθρο 22 του Ν. 4139/2013, το οποίο προβλέπει αυστηρότερες κυρώσεις σε συγκεκριμένες περιπτώσεις διακίνησης ναρκωτικών. Ειδικότερα, η διακίνηση σε σχολεία, εκπαιδευτικά ιδρύματα, χώρους άθλησης, κατασκηνώσεις και άλλους χώρους που συνδέονται με την εκπαίδευση και τη δραστηριότητα των νέων τιμωρείται με κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών και χρηματική ποινή από 50.000 έως 500.000 ευρώ.
Η αυστηρότερη αυτή μεταχείριση δεν είναι τυχαία. Αντανακλά την αυξημένη ανάγκη προστασίας των νέων, ιδίως σε χώρους όπου διαμορφώνεται η προσωπικότητά τους και αναπτύσσονται οι κοινωνικές τους σχέσεις. Ο νομοθέτης αναγνωρίζει ότι η διακίνηση ναρκωτικών σε τέτοιο περιβάλλον δεν αποτελεί απλώς προσβολή της δημόσιας υγείας, αλλά δημιουργεί πρόσθετους κινδύνους για πρόσωπα που βρίσκονται ακόμη σε στάδιο ψυχοκοινωνικής ανάπτυξης.
Η ίδια αντίληψη αποτυπώνεται, με ακόμη αυστηρότερο τρόπο, στο άρθρο 23. Όταν ένας ενήλικος τελεί τις σχετικές πράξεις κατ’ επάγγελμα με σκοπό να προκαλέσει τη χρήση ναρκωτικών από ανήλικο ή χρησιμοποιεί ανήλικο κατά την τέλεσή τους, προβλέπονται ισόβια κάθειρξη ή πρόσκαιρη κάθειρξη τουλάχιστον δέκα ετών, καθώς και χρηματική ποινή από 50.000 έως 600.000 ευρώ. Η πρόβλεψη αυτή αναδεικνύει πόσο σοβαρά αξιολογεί η έννομη τάξη τη συμπεριφορά εκείνου που εκμεταλλεύεται την ευαλωτότητα ενός ανηλίκου, εκθέτοντάς τον σε κινδύνους που μπορεί να έχουν ανεπανόρθωτες συνέπειες.
Ο θάνατος της 20χρονης κοπέλας αναδεικνύει με τραγικό τρόπο ότι οι κίνδυνοι των ναρκωτικών δεν περιορίζονται στους ανηλίκους, αλλά αφορούν και νέους ανθρώπους που έχουν ενηλικιωθεί. Η άγνωστη σύσταση μιας ουσίας και η υποτίμηση των συνεπειών της μπορούν να μετατρέψουν μια φαινομενικά περιστασιακή επιλογή σε ανεπανόρθωτη τραγωδία. Το περιστατικό υπενθυμίζει, παράλληλα, τη σοβαρότητα της διακίνησης ναρκωτικών και την ανάγκη αποτελεσματικής αντιμετώπισής της. Η αυστηρότητα των ποινών είναι αναγκαία, αλλά δεν αρκεί από μόνη της. Η πρόληψη, η ουσιαστική ενημέρωση και η έγκαιρη πρόσβαση σε υπηρεσίες υποστήριξης είναι εξίσου σημαντικές, ώστε η χρήση ναρκωτικών να πάψει να αντιμετωπίζεται ως ακίνδυνη πλευρά της διασκέδασης.
ΠΗΓΗ: voria.gr
*Ο Αθανάσιος Μόλαρης (athanasiosmolaris94@gmail.com) είναι Δικηγόρος Παρ’ Εφέταις, μέλος του Ομίλου Νομικών Σωκράτη Προβατά – διευθύντρια Μαριάννας Αθανασάκη.
